Hoe architectuur onze gevoelens beïnvloedt: een diepgaande blik!

Hoe architectuur onze gevoelens beïnvloedt: een diepgaande blik!

In een tijd waarin we ons steeds meer zorgen maken over de invloed van onze omgeving op ons welzijn, wordt de wisselwerking tussen architectuur en psychologie steeds belangrijker. Bijzonder spannend is het onderzoek van Armin Mostafavi, een postdoctoraal onderzoeker aan het Institute for Human-Centered Design van Cornell University, die het fenomeen bestudeert dat mensen zich vaak ongemakkelijk voelen in perfect ontworpen gebouwen. Hij werkt nauw samen met de Weense architect Armin Daneshgar, die werkt aan de creatie van ‘empathische’ gebouwen. Samen analyseren ze hoe gevoelens kunnen worden opgeroepen bij het betreden van ruimtes, vooral heilige ruimtes. Die Presse meldt dat ze immersieve technologieën en psychofysiologische metingen gebruiken om het gedrag en de percepties van mensen in verschillende gebouwen te analyseren.

Het doel van deze fascinerende onderzoekslijn is om neurowetenschappelijke bevindingen te integreren in de architectuur en de omgevingspsychologie om het welzijn van mensen in de gebouwde omgeving te bevorderen. De afgelopen decennia hebben veel architecten zich gericht op de technische perfectie van hun ontwerpen, terwijl de menselijke behoeften vaak werden verwaarloosd. Mostafavi en Daneshgar hanteren een op bewijs gebaseerde aanpak om besluitvormers te overtuigen van het belang van het menselijk welzijn. Hun bevindingen kunnen helpen financiële middelen te genereren voor toekomstige architectuurprojecten en de richting van de planning fundamenteel te veranderen.

Empathische architectuur in focus

Het onderzoek van Mostafavi en Daneshgar is niet louter theoretisch. De afgelopen vijf jaar hebben ze in Oostenrijk talloze projecten geïmplementeerd die zich richten op menselijk gedrag en psychologische ervaringen. Daartoe behoren onder meer een kapel in Burgenland, waarvan het ontwerp zich richt op de emotionele kwaliteit van licht, en een medisch centrum in Irak. Bijzondere vermelding verdient de Big See Award-winnende Ariana Eventhalle in Aspern, die ruimtelijke aanwijzingen gebruikt om de oriëntatie in stedelijke omgevingen te verbeteren.

Wat betekent dit specifiek voor de architectuur, vooral in de zorgsector?In deze context speelt ‘healing architecture’ een bijzonder cruciale rol. De trend is dat architecten architectuur ontwerpen die niet alleen functioneel is, maar ook gezondheidsbevorderend. Voorbeelden zoals de REHAB in Bazel laten zien hoe dakramen kunnen worden gebruikt voor neurofysiologische stimulatie van patiënten.

Een blik in de toekomst

Gezien de uitdagingen in de moderne ziekenhuisbouw wordt het steeds duidelijker dat traditionele benaderingen niet langer voldoende zijn. Er is een heroverweging nodig, weg van puur behoeftegerichte architectuur naar behoeftegerichte architectuur. Dit bevestigt de bevinding dat op wetenschap gebaseerde architectonische concepten de stress bij patiënten en hun families aanzienlijk kunnen verminderen. Een voorbeeld hiervan is het Prins Máxima Centrum voor Kinderoncologie in Utrecht, dat innovatieve patiëntenkamertypologieën heeft ontwikkeld om tegemoet te komen aan de behoeften van ouders en kinderen.

De volgende stappen in de architectuur kunnen bepalen hoe we toekomstige woonruimtes ontwerpen. Momenteel ontwikkelt zich een spannend landschap van evidence-based planning, met als doel onze gebouwde omgeving niet alleen mooier, maar ook gezonder te maken. Het werk van Mostafavi en Daneshgar is een baanbrekende bijdrage.